Nieuws

Rotary in een gefragmenteerde wereld Ton Kersbergen © Bits@Chips Grotere afbeelding Eind vorig jaar maakte Ton Kersbergen (Rc Haarlemmermeer-Schiphol) voor zijn club een balans op van de huidige maatschappij en de plaats van Rotary daarin. Een diepgravende analyse, die ook bij ons aandacht verdient. Rotary betekent niet voor al zijn leden hetzelfde. Vriendschap en sociale actie staan centraal, maar is dat voor iedereen zo? Rotaryvriendschap betekent ‘er zijn als het soms tegen zit’ in een groep fijne mensen met een grote maatschappelijke betrokkenheid. Die is misschien wel wat minder geworden de voorbije jaren. We zien dat op veel plaatsen in de maatschappij: in kerkgemeenschappen, sportverenigingen, het vrijwilligerswerk, in de zorg. Voor het algemeen belang en de zwakkeren in onze maatschappij, gaan we soms al te snel over tot een cheque-uitreiking. Want we hebben het te druk met van alles en nog wat. We kopen ons geweten af met een financiële bijdrage aan een van de vele instellingen die zich hebben gericht op de goede-doelen-markt. We leven in een fascinerende, chaotische tijd. Alles lijkt te veranderen. Op het gebied van politiek en economie, religie en spiritualiteit, relaties en persoonlijke bewustwording, zien we grote omwentelingen. De wereld is een groot schouwspel geworden en we zitten thuis voor de beeldbuis op de eerste rij van het wereldgebeuren. Tijdsdruk, informatie-overload, het ‘Al Gore-effect’ op ons milieudenken, duurzaamheid, de excessen en intolerantie bij het re-integratieproces, carrièrestress, ziedaar een paar hoofdbestanddelen van de moderne tijd. Een groeiend aantal mensen voelt de spanning oplopen en pas bij een burn out komt men tot het besef dat we anders met onszelf, familie en vrienden moeten omgaan. De maatschappelijke problemen van onze consumptiemaatschappij komen in doemscenario’s op ons af. Het aantal zelfdodingen is het bewijs dat velen onder ons niet meer weten hoe ze met deze spanningen moeten omgaan en hoe ze met passende hulp kunnen blijven genieten van de vele mooie dingen om ons heen. Als we teveel meegaan in dit doemdenken dan worden we geleefd, zonder zelf nog voldoende te leven. Je hoort vaak dat onze samenleving zo ingewikkeld is. En dat daardoor alles zoveel tijd kost. We hebben vaak te maken met dingen die niet werken, met stroperigheid in de besluitvorming. Service en dienstbaarheid aan klant en gemeenschap staan onder druk. Het is paradoxaal dat we, ondanks de voortschrijdende techniek en wetenschap, steeds minder controle hebben over ons eigen leven. De overheid stuurt en gluurt, de media controleren en ‘verhypen’. In onze egocentrische maatschappij is vluchtigheid helaas troef. Zelfgenoegzaamheid en geldingsdrang voeren dikwijls de boventoon en de kortste weg tussen twee punten is dan een rechte lijn. Dit is wiskundig wel de juiste stellingname, maar naar de menselijke maat gemeten niet altijd de verstandigste. Onze grootste behoefte in deze tijd is een visie die uitstijgt boven de gefragmenteerdheid waarin we leven, een visie die verschillende tegengestelde aspecten van het leven in zich verenigt. Een visie waarin wetenschap en fantasie, liefde en werk, man en vrouw, seks en religie, geld en idealen samenstromen tot een geheel. Een visie die boven de verschillende naties en hun eigen belangen uitstijgt en de aarde beschouwt als een planeet, de wereld als een land en alle bewoners als een volk. De problemen van vandaag, zoals de milieuvervuiling, het dunner worden van de ozonlaag, criminaliteit en racisme, hongersnood en geloofsoorlogen, kunnen niet meer door een land alleen worden opgelost. Iedere stroming, ieder individu heeft een stukje van de puzzel die leven heet in de hand. De gebundelde kracht op de recente milieuconferentie in Bali is pas het begin van een mogelijke wereldomvattende verandering in ons doen en laten. De lichten staan op rood en alarmfase één is ingegaan. We hebben na Kyoto een wereldwijd probleem meer zichtbaar gemaakt. We hebben geprobeerd met constructieve oplossingen te komen. Ik heb het volste vertrouwen in het menselijk vermogen om systemen en oplossingen te bedenken en de milieugevaren uiteindelijk te controleren en te beheersen. Maar wat betekent dat voor onze Rotaryclub? Je zichtbaar maken, gezien worden maakt mensen kwetsbaar, maar niet gezien worden maakt mensen onzeker en betekent vaak niet bestaan. Niet bestaan, niet opvallen, er niet bovenuit kunnen of willen steken, je meerwaarde niet kunnen tonen. We hebben er schijnbaar zo'n behoefte aan om grijs door het leven te gaan dat we er hele sociale systemen voor ontworpen hebben. Een sociale structuur die verschillen tussen mensen minimaliseert, individuen onzichtbaar maakt en daarmee de toegevoegde waarde die in ons zit verbergt, is dodelijk voor het creatieve ondernemerschap. Onze drang tot presteren, onze creatieve en innovatieve mogelijkheden worden dan sterk ingedamd voor schijnzekerheden als een huis, een mooie auto, een dure vakantie of een gerenommeerde school voor onze kinderen. Elkaar een spiegel voorhouden mag en is in een Rotaryclub misschien wel een must. De bevolking vergrijst en Rotary vergrijst een beetje mee. Echter, boven de 50 jaar ben je heus niet ‘oud’. Het is dan ook jammer dat de media zo nadrukkelijk naar de doelgroep tot 50 jaar kijken. Mensen raken soms in paniek als ze de 50 zijn gepasseerd. Ze zijn bang voor hun baan, hun pensioenzekerheid of hun kennispotentie. Nochtans kunnen zelfs 65-plussers met hun kennis en ervaring een grote rijkdom vormen voor een club. We moeten dan ook zuinig zijn op deze cultuurdragers , zonder de verjonging van onze club uit het oog te verliezen. Gelukkig begint een aantal bedrijven en instellingen zich te realiseren dat de koopkracht van de ouderen een gigantisch bedrag vertegenwoordigt. Maar veel mensen leven met al hun geld in grote eenzaamheid. Geluk, gezondheid en liefde is met geld niet te koop. Plezier is minstens zo belangrijk als geld. Er is alleen veel moeilijker aan te komen. Gezellig thuis zijn, gezellig samenzijn, hoe doe je dat? Vriendschap, hoe voelt dat eigenlijk? We noemen elkaar Rotaryvrienden en -vriendinnen, maar zijn we dat eigenlijk wel? Nee, natuurlijk niet. Je wordt gevraagd lid te worden van een club, je mag eerst een tijdje kennismaken en daarna heb je er ineens 50 vrienden en vriendinnen bij. Zo werkt het natuurlijk niet. Met veel mensen kun je uitstekend opschieten, maar vrienden zullen het nooit allemaal worden. Er blijft een afstand en wie je werkelijk bent zullen ze soms nooit weten. Veel mensen hebben een muur gebouwd en schermen zich vaak onbewust af voor hun directe omgeving. Het kost tijd en moeite de persoon achter die muur te vinden en er contact mee te krijgen. Een club als Rotary leent zich als geen ander om de ander beter te leren kennen. De voorwaarde is dan wel een wederzijds besef van verwantschap en samenhorigheid. Vriendschap heeft iets exclusiefs. Met tal van mensen heb je contact, soms zelfs veel contact, maar slechts met een enkeling is oprechte vriendschap mogelijk. Dat kan wel eens verdriet doen, want het valt niet mee om vanachter die gesloten muur met open vizier de anderen tegemoet te treden. Veel mensen zijn eenzaam, maar tonen het niet en wat doen wij? We denken te vaak ‘wat niet weet, wat niet deert’. Oprechte interesse in het wel en wee van de ander is nog te vaak oppervlakkig en incidenteel. We mogen wel tot dezelfde Rotaryclub behoren, maar we leven toch vaak ons eigen leven. Laten we echter niet vergeten dat in onze bedreigde wereld, honderden miljoenen mensen een eenzaam bestaan lijden en als gevolg van vele oorlogen in honger en armoede leven. Zij weten niet of niet meer, wat leven in gezelligheid en vriendschap is. Laten we daarom dankbaar zijn voor een gezond en goed leven met de Rotaryvrienden en -vriendinnen om ons heen. Daarom sluit ik het Rotarische 2007 als volgt af: De wensen, de waan, de dag De mensen, de traan, de lach Het weten, het doel, de zin Het vergeten, het gevoel, het begin Voor hier, voor daar, voor even Voor plezier, voor elkaar, voor het leven, maar Als je denkt ‘ik ben verslagen’, is de nederlaag een feit Als je denkt ‘ik zal niet versagen’, win je op den duur de strijd Als je denkt ‘ik kan het niet halen’, is tegenslag op til Want het overslaan der jaren hangt voornamelijk af van wil Als je jammert ‘ik ben zwakker dan mijn grote opponent’ Dan blijf je levenslang de stakker, die je ongetwijfeld bent Niet de Goliaths en de rijken, tellen in dit kamp voor zes Maar de vechters die niet wijken, krijgen vroeg of laat succes. Ton Kersbergen Rc Haarlemmermeer-Schiphol