Nieuws

Mon Bernaerts: veilingmeester met oog voor het goede doel - 14/09/2008

Mon Bernaerts, alom gewaardeerd als kunstkenner en veilingmeester

‘Het Zuid’ is het voorbije decennium uitgegroeid tot de meest trendy wijk en het artistieke hart van Antwerpen. Rond de Leopold De Waelplaats, met het Museum voor Schone Kunsten, hebben zich een verscheidenheid aan hippe restaurants, literaire cafés, modehuizen en kunstgalerijen gevestigd. In de Verlatstraat vind je sinds bijna vijftien jaar Veilinghuis Bernaerts, het levenswerk van Rotariër Mon Bernaerts (Rc Antwerpen-Ring). Net voor zijn vakantie – met de moto naar Santiago de Compostela – had hij nog tijd voor een gesprek.

Bent u steeds in de kunst- en antieksector actief geweest?

Op mijn 24ste heb ik een winkel geopend met brocante. Die heb ik maar een jaar gehad, want ik ging liever op zoek naar spullen dan in de winkel te zitten. Daarom ben ik van start gegaan met een veilinghuis. In mijn thuisstad Antwerpen waren er op dat moment al een achttal gerenommeerde veilinghuizen, dus ben ik uitgeweken naar Mechelen. Aanvankelijk verkocht ik alles: inboedels, materiaal uit faillissementen, noem maar op. Geleidelijk heeft het veilinghuis zich gespecialiseerd in het ‘hogere segment’ kunst en antiek. In 1994 ben ik met de zaak naar Antwerpen verhuisd en sindsdien heeft ze een hoge vlucht genomen. Na vijf jaar was het zakencijfer al dubbel zo hoog als na twintig jaar in Mechelen.

Hoeveel mensen werken nu voor u?

We hebben een vast team van twaalf mensen, waaronder mijn beide zonen. Bij tentoonstellingen en veilingen loopt dat vlug op tot dertig. De veilingen leid ik steeds zelf. Dat doe ik zo graag dat ik het niet snel uit handen zal geven.

Hoeveel veilingen organiseert u jaarlijks?

We houden elke maand een veiling, behalve in januari, juli en augustus. Er is steeds een algemeen aanbod kunst en antiek met daarnaast vaak een thematische veiling. Bijvoorbeeld werken van oude meesters, uitgelezen wijnen of een bijzondere nalatenschap. Zo hebben we onlangs de archieven van Paul-Gustave Van Hecke en Emile Langui (kunstkenners en promotoren van het modernisme, nvdr) geveild.

Kan iedereen bij u zaken laten veilen?

In principe wel. We stellen wel een aantal kwaliteitseisen. Iedereen kan bij ons zaken laten schatten. Spullen met een beperkte waarde verwijzen we door naar de brocantehandel.

Stoot u soms op verrassingen?

Zeker. Eind vorig jaar werd ik bijvoorbeeld gebeld door een mevrouw die op een klein appartementje woonde. Ze had van haar ouders een schilderij van twee op twee meter geërfd, dat eigenlijk veel te groot was voor haar woonst. Toen ik bij haar kwam, bleek het om een prachtig 18de-eeuws Frans werk te gaan. Ik schatte het op € 30.000 tot € 50.000. Het is uiteindelijk geveild voor € 390.000. Het omgekeerde gebeurt helaas vaker. Mensen denken dan dat ze een meesterwerk in bezit hebben, maar het blijkt zo goed als waardeloos te zijn…

Zijn de kopers vooral privé-personen of professionals?

Ons koperspubliek is gemengd. Wat wel opvalt, is dat 80 % van de topstukken worden gekocht door handelaars. Het publiek daarvoor vindt blijkbaar moeilijk de weg naar de veilingzaal. De laatste jaren stellen we vast dat er meer en meer internationale belangstelling is, ook weer vooral van professionals. In landen als Rusland en China zit de kunstmarkt geweldig in de lift. Onze cataloog staat op het internet en is dus overal te raadplegen.

Stel dat ik in de cataloog iets moois heb gezien. Hoe kan ik dat dan bemachtigen?

Mijn eerste raad is: kom naar de tentoonstelling en bekijk het stuk eens van nabij. Als je dan nog geïnteresseerd bent, zijn er verscheidene mogelijkheden. Het simpelste is natuurlijk zelf naar de veiling te komen en te bieden. Je kunt ook op voorhand een kooporder doorgeven met je maximumprijs. Een andere mogelijkheid is je tijdens de veiling te laten opbellen en telefonisch mee te bieden.

Heeft u zelf een kunstcollectie?

Ik heb een verzameling oude meesters, met nadruk op de Antwerpse school: Rubens, Van Dyck, Jordaens… Ik bouw ook een collectie op met Belgische schilderkunst van 1900 tot 1950. Ik zit daarvoor natuurlijk aan de bron. Als ik geïnteresseerd ben in een bepaald werk, laat ik het steeds gewoon in veiling komen en bied ik mee.

De kunstwereld is erg onderhevig aan modes. Wat is momenteel populair en wat ligt uit de gratie?

De mode fluctueert inderdaad enorm. Vijftien tot twintig jaar geleden, in de tijd van de ‘fermettes’, waren de zware, gesculpteerde houten meubelen erg in trek. Die tijd is voorbij. Een renaissancekast die je toen voor omgerekend € 7.500 tot € 10.000 kocht, is nu misschien nog maar € 1.500 waard. Aan de andere kant zijn kunst en design van na 1900 – art nouveau, art déco tot en met spullen uit de jaren ’60 – enorm populair geworden. Ook is er een hele nieuwe markt voor bijvoorbeeld oude stripverhalen.

Enkele maanden geleden organiseerde u met Rc Antwerpen-Ring voor de tweede keer een ‘BV’-veiling. Hoe ging dat in zijn werk?

We hebben 80 bekende Antwerpenaren een blanco canvas en wat verf bezorgd, met de vraag daarmee een kunstwerk te maken. De respons was overweldigend: we kregen bijna 70 werken terug. Bij de deelnemers zaten onder meer burgemeester Patrick Janssens, oud-burgemeester Leona Detiège, Bart Peeters, Marcel Vanthilt, Herbert Flack en Pol Goossens. Alle werken werden op € 100 ingezet. De meeste schilderijen brachten tussen € 500 en € 1.500 op. Een werk van kunstenaar Bruno Vekemans haalde zelfs € 3.800. De veiling heeft € 47.500 winst opgeleverd. Die gaat naar vzw Het Huis, die een neutrale bezoekruimte ter beschikking stelt aan kinderen van gescheiden ouders.

Steven Vermeylen

Meer info: www.bernaerts.be.